
PFAS horen niet thuis in het milieu
PFAS krijgen steeds meer aandacht in Nederland. Deze stoffen komen op veel plekken in het milieu voor en kunnen via bodem, lucht en water uiteindelijk ook in drinkwaterbronnen terechtkomen. PWN vindt dat PFAS niet thuishoren in het milieu en zet zich daarom in voor een sterke aanpak van deze vervuiling bij de bron.
Veel aandacht voor PFAS
PFAS staan volop in de maatschappelijke belangstelling. Deze stoffen horen niet thuis in het milieu en ook niet in de bronnen waaruit PWN drinkwater maakt. Ze komen via verschillende routes in onze leefomgeving, onze bodem en ons water terecht en uiteindelijk ook bij mensen. Via voedsel krijgen mensen in Nederland de meeste PFAS binnen; kraanwater draagt voor een kleiner deel bij aan de totale inname.
Ons kraanwater kun je veilig drinken
Het drinkwater van PWN voldoet aan alle wettelijke eisen. Het RIVM stelt dat het verantwoord is om kraanwater te drinken, ook in Noord-Holland.
Tegelijkertijd stelt het RIVM dat de totale blootstelling aan PFAS omlaag moet. PWN onderschrijft dat. Wij nemen de aanwezigheid van PFAS in drinkwater serieus en pleiten daarom voor een stevige aanpak bij de bron. Wat niet in grond- en oppervlaktewater terechtkomt, hoeven wij er ook niet uit te zuiveren. Daarom moet er snel een Europees totaalverbod komen. Vooruitlopend daarop moet het kabinet werk maken van het aangekondigde Nederlandse lozingsverbod en is het zaak PFAS-houdende bestrijdingsmiddelen te verbieden. PWN meet de aanwezigheid van PFAS in drinkwater zelf en publiceert deze gegevens transparant. Voor PWN is het IJsselmeer een belangrijke bron voor drinkwater. Dit water wordt gevoed door de IJssel, die aftakt van de Rijn. Daardoor kan PFAS-vervuiling uit het Rijnstroomgebied uiteindelijk ook het IJsselmeer bereiken.
Voorkom alle PFAS-vervuiling
Blootstelling aan PFAS vindt plaats via vele routes zoals lucht, voedsel, gebruik van consumentenproducten (bijvoorbeeld cosmetica) en drinkwater. Om de totale blootstelling aan PFAS te verminderen, moeten alle routes aangepakt worden.
Drinkwater is daarbij één van de routes en is goed in beeld. Bovendien is drinkwater op dit moment de enige route waarop de blootstelling aan PFAS al actief wordt verminderd.
Niet wachten op Europees totaalverbod
Nederland is binnen de EU een van de trekkers van het voorstel voor een Europees totaalverbod. Het kost echter veel tijd voordat dit verbod van kracht wordt. In het coalitieakkoord staat dat bekeken wordt of en hoe op korte termijn een lozingsverbod van PFAS mogelijk is. De drinkwatersector pleit ervoor dit voortvarend op te pakken.
Ook moet er een nationaal verbod komen op PFAS-houdende bestrijdingsmiddelen, omdat deze geen onderdeel zijn van het voorgestelde Europese totaalverbod. Alleen zo wordt de vervuiling aangepakt en worden de leefomgeving en drinkwaterbronnen beschermd.
Europese normering PFAS
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) werkt momenteel op verzoek van de Europese Commissie aan een advies over de toekomstige PFAS-normering in drinkwater op basis van gezondheidskundige richtwaarden. Mede op basis van dit advies zal een nieuwe norm worden afgesproken in de Drinkwaterrichtlijn. De drinkwaterbedrijven steunen deze Europese aanpak.
Belangrijk is dat deze vervolgens ook doorwerkt in (Europese) eisen voor grondwater en oppervlaktewater. Europese afspraken worden verwacht in 2027 en worden dan overgenomen in de Nederlandse wetgeving.
Verschillen vervuiling drinkwaterbronnen
In Nederland wordt ongeveer 60% van het drinkwater gemaakt uit grondwater en ongeveer 40% uit oppervlaktewater. PFAS worden vooral aangetroffen in rivier- en oppervlaktewater dat door de Rijn of de Maas gevoed wordt. PWN zet bestaande zuiveringsprocessen zo goed mogelijk in en houdt bij aanpassingen of vernieuwing van zuiveringen rekening met verdere verwijdering van PFAS.
Een belangrijk voorbeeld is de uitbreiding van de waterzuivering in Heemskerk, waar PWN de nieuwe UFHF-2-installatie bouwt. Deze installatie draagt eraan bij dat PFAS in het drinkwater verder wordt verlaagd. PFAS zijn technisch lastig te verwijderen en voor de afvalstroom is geen goede oplossing. Het bouwen van extra zuiveringen duurt lang, kost veel geld en pakt slechts één blootstellingsroute aan. Daarom is zuiveren belangrijk, maar niet voldoende. De meest effectieve en duurzame oplossing blijft: PFAS-vervuiling bij de bron stoppen.


