Een grasveld in het duin met Schotse Hooglanders en damherten.

Over het onderzoek

Wat gebeurt er met het duingebied als grote grazers tijdelijk worden uitgesloten? Uit een vijfjarig onderzoek in de Amsterdamse Waterleidingduinen en het Nationaal Park Zuid‑Kennemerland blijkt dat de natuur zich verrassend snel kan herstellen. Tegelijk laat het onderzoek zien dat een gezonde natuur alleen mogelijk is als aantallen en diversiteit aan grazers goed in balans is. Zowel te veel als te weinig begrazing heeft negatieve gevolgen voor het duin. Het onderzoek is uitgevoerd door de Universiteit van Amsterdam in samenwerking met Stichting Bargerveen, De Vlinderstichting en terreinbeheerders Waternet en PWN.   

Konikspaarden staan op heuvel en kijken over duinlandschap
Konikspaarden

Het exclosure onderzoek in het kort

Wat? Onderzoek naar de invloed van grote grazers en herten op de biodiversiteit in kustduinen. Hoe? Door grote grazers tijdelijk uit te sluiten in de onderzoeksgebieden en de effecten op planten, dieren en biodiversiteit te monitoren. Waarom? Meer inzicht krijgen in de rol van verschillende grazers en de juiste balans tussen grazers en biodiversiteit. Zo kunnen beheerders biodiversiteit beter beschermen en versterken. Wat valt op? Zowel te veel als te weinig begrazing heeft nadelige gevolgen. De grootste biodiversiteit ontstaat bij een goede balans met verschillende grazers.

Bekijk de onderzoeksresultaten

Benieuwd naar alle resultaten en conclusies?

Bekijk hier het onderzoeksrapportOpent in een nieuw tabblad
PFAS in zeeschuim

PFAS in de waterketen

PFAS horen niet thuis in het milieu of in onze drinkwaterbronnen. Daarom zetten wij ons in voor een totaalverbod in Nederland en Europa. PFAS zijn inmiddels op veel plekken in bodem en water aanwezig en breken nauwelijks af. Met uitgebreid water- en bodemonderzoek zorgen we dat ons drinkwater aan alle regels blijft voldoen.

Mossoort Platteland Syntrichia

Plantensoorten in het duingebied

Welke bomen, bloemen, struiken en grassen groeien op welke plekken in de duingebieden? Hoeveel hebben we ervan? En in welke samenstellingen groeien ze? Dat willen we graag weten. Want hoe meer typische en bijzondere duinsoorten, hoe sterker de duinen. En hoe meer we weten, hoe beter we de duinen kunnen beheren en versterken.

RO-connect: drinkwater zonder reststromen

Bij het maken van drinkwater uit IJsselmeerwater verwijderen we ongewenste stoffen, zoals bacteriën, medicijnresten en PFAS. Daarbij ontstaan reststromen: een mengsel van reststoffen en water. PWN onderzoekt hoe we meer schoon water kunnen behouden en zo min mogelijk reststoffen hoeven te lozen. Technologen Esmee Joosten en Almo Abusultan vertellen hoe we dat doen.

Zuiverend landschap LIFE Watersource

Zuiverend waterlandschap

Stel je eens voor dat we voor het drinkwater van later geen waterfabriek meer bouwen, maar een nieuw natuurgebied. Zand, waterplanten en mosselen kunnen het zuiveringswerk doen zonder dat we energie en chemicaliën nodig hebben. Dat is goed voor de natuur én zorgt voor een belangrijke watervoorraad.

Drinkwaterleiding ligt in de aarde

Hotspots en koele oplossingen

Drinkwater mag volgens de wet niet warmer zijn dan 25°C. Bij temperaturen daarboven neemt de kans op groei van bacteriën zoals legionella toe. Door hetere zomers en meer warmteleidingen stijgt de temperatuur van het leidingwater heel soms tot die grens. We willen daar goed inzicht in hebben. Daarom doen we onderzoek naar hotspots in ons leidingnet.

Digital twin cijfers op scherm

Een digital twin van ons complete drinkwatersysteem

Bij PWN werken we aan een digital twin van ons complete drinkwatersysteem. Dit is een digitale versie van al onze bronnen, drinkwaterzuiveringen, ons complete leidingnetwerk en onze duinen. Op basis van verschillende soorten data draait dit online drinkwatersysteem uiteindelijk net als het echte.  Zo kunnen we op een veilige manier situaties naspelen en voorspellen. We zien bijvoorbeeld wat er gebeurt als we een pomp uitschakelen. Of als het maandenlang extreem droog of nat is. Ook kunnen we met de digital twin snel en veilig personeel trainen. Zo helpt de digitale kopie ons om slim om te gaan met ingewikkelde en steeds weer veranderende uitdagingen.